Şiir Uzay’ının Muhsine Arda tarafından düzenlenen Dünya Şiir Günü etkinliği 21 Mart günü Bursa’da Adranos Hotel’de yapıldı. Etkinlik için Antalya’dan gelen Tarık Günersel bu özel günün tarihçesini 1996’dan başlayarak anlattı. Seksenin üzerinde katılımcıyla şölen yaşandı. Şiirlerin yanı sıra PEN Şiir Ödülü’nü kazanan Hidayet Karakuş’un Dünya Şiir Günü Bildirisi de okundu.
Tarık Günersel “Dünya Şiir Günü bir Dünya Şiiri günüdür,” diyerek çok dilde şiirler paylaşmanın önemini belirtti. Şiir Uzay’ının çağrısı üzerine 1996’da yurt dışında kutlama yapan Muhsine Arda’nın 1997’den başlayarak Bursa’da çok dilde Dünya Şiir Günü etkinlikleri düzenlediğini şükranla vurguladı. “Bir kentte bu önemli gün bağlamında etkinlik düzenlemek kimsenin tekelinde değildir,” dedi. “UNESCO resmî sitesinde, bu kurum öncesi hamleler elbette yer almıyor,” diyen Günersel bu ilginç süreci belgeler ve anılarla işlediğini söyledi. Bunu, Oluşmak adlı bilgelik seçkisinden alıntılar izledi: Yusuf Has Hacib’den (Kutadgu Bilig) yaptığı ‘süzülümün’ yanı sıra Mevlana’dan, Hint bilgesi Narayana’dan ve İranlı bilge Molla Cami’den dizeler. Günersel sunumunu, kızı Adalet Barış Günersel’in gelecek odaklı bir çağrı olan Yeni Binyıl İçin adlı şiiriyle tamamladı.
Muhsine Arda insanlığın şiir hazinesini çevirilerle yankıladı: Hindistan’dan Manisha Singh, Letonya’dan Krisjanis Zelgis, Yunanistan’dan Rita Boumi-Pappa, Filipinler’den Helen Sarita, İtalya’dan Lucilla Trapazzo. Afgan şair Nadia Anjuman’a gelince, şiir yazdığı için kocası tarafından öldürülmüş olduğunu belirtti.
Şöleni şiirle zenginleştiren değerlerimiz: Âşık Turabi, Ayşe Narin, Duran Saper, Elif Şen Memişoğlu, Fatih Elalmış, Fuat Odabaşıoğlu, Gülbiye Öztürk, Hafize Gün, Halide Yıldırım, Halime Yıldız, Hamiyet Andaç, İsmet Taçar, Kenan Sukut, Mikail Ocak, Mücahit Aygören, Naci Aymaz, Nazif Aydın, Onur Özsever, Ramazan Ulusoy, Sıdık Başol (Şair Dertli), Suat Naci Aymaz, Sude Demir Koparan, Şaban Akbaba, Şaziye Çelikler, Şenol Kara, Temel Şahin ve Ünata Öztürk Akkoyunlu. Ayrıca Hayrettin Erenler Ceyhun Atıf Kansu’dan bir şiir paylaştı.
Özgün ve çeviri şiirlerin yanı sıra farklı diller de duyuldu: Günersel’in 2013’te başlattığı Yerküre Uygarlığı İmecesi (Earth Civilization Network) üyelerinin okuduğu şiirlerden alıntılar videodan izlendi: Fransa’dan Beverly Barbey, Almanya’dan Burkhard Herbote, İtalya’dan Franca Colozzo, Kuzey Makedonya’dan Katica Kulavkova, Portekiz’den Teresa Cadete, Malezya’dan Mawar Marzuki, Yunanistan’dan Petros Golitsis, ABD’den Colin O’Donohoe, Nijerya’dan Folu Agoi ve Güney Afrika’dan Diana Page farklı dillerde katkıda bulundular.
Dünya Şiir Günü böylece — Şiir Uzayı’nın 1996’da yaptığı gibi — adına yaraşır kutlanmış oldu.
Şiir Uzayı (Poetic Space Lab) internet ortamında uluslararası bir şiir platformu olmak amacıyla 1996’da kurulan bir oluşum. Kuruluşunda Günersel’in daveti üzerine Gülseli İnal, Talât Halman, Mazhar Candan, Şükran Kozalı, Muhsine Arda, Hakan İşcen ve eleştirmen Mehmet H. Doğan gibi değerler vardı.
Şiir Uzayı bir Dünya Şiir Günü (World Poetry Day) olmasını 1996’da önerip çağrıda bulunmuş ve kutlamıştı.
1997 başında PEN üyesi olan Günersel ile İnal Dünya Şiir Günü önerisini PEN Türkiye Merkezi’ne sundu. Ayrıca UNESCO dâhil, dünyada yüzden fazla kuruma iletiler göndererek uluslararası kampanya başlattılar. PEN Yazarlar Derneği önceki başkanı Şükran Kurdakul ile yeni başkan Alpay Kabacalı Genel Kurul’da kabul edilen önerinin uluslararası PEN camiasına taşınmasında titiz davrandılar. PEN Türkiye Merkezi Uluslararası Sekreteri Suat Karantay bu fikrin 1997 Uluslararası PEN Kongresi gündemine alınmasını sağladı. Sunum için İskoçya’ya giden Günersel gereken ikinci imzayı Melbourne PEN Merkezi’nden aldı. Sunumu coşkuyla karşılandı. Uluslararası PEN bu fikri UNESCO’ya aktardı. PEN Uluslararası Sekreteri Alexander Blokh 1997’de UNESCO’da PEN ile iletişim köprüsüydü. UNESCO bünyesinde usule uygun olarak bir millî komisyonun önerge vermesi gerekiyordu. Bu işlevi Fas Millî Komisyonu yerine getirdi. Talât Sait Halman’ın da emek verdiği süreçte UNESCO Dünya Şiir Günü önerisini 1999’da 21 Nisan yerine 21 Mart olarak takvimine aldı. Bu süreçte Helen (Yunan) Yazarlar Derneği de katkıda bulundu.
İnternetin yeni olduğu 1996’da başlayan bu sürecin öncesinde Trinidad ve Tobago gibi bazı ülkelerde bir uluslararası şiir günü ekim ayında kutlanmış, ama yaygınlık kazanmamış ve Türkiye dahil pek çok ülkede duyulmamıştı. Sonuçta, pek çok olumlu enerjiden oluşan sinerji insanlığa dünya barışı amacı bağlamında özel bir gün kazandırmış oldu. Bu özel günün açık tarihçesi yeni bulgularla gelişecektir.
Katkılar katkılara yol açsın.
