Abidin Uyar yazdı; “Düşüncenin üstesinden gelemeyen, düşünenin üstesinden gelmeye çalışır.”
İnsanın dört zindanı /Ali Şeraiti
” Dünya Savaşı sırasında birbirlerini topluca öldüren beyazların, öldürdükleri insanları yemediğini duyan bir Afrikalı kabile mensubu, bu vahşet ve gaddarlık karşısında dehşete düşer ” ( Hüseyin Hatemi’nin Albert Schweitzer’den alıntıladığı dipnot)
Afrikalı kabile mensubunun şaşırdığı, biz hiç olmazsa öldürdüğümüz insanı yiyoruz, o bizim için besin kaynağıdır.
Siz ise zevk için öldürüyorsunuz.
Vahşi olan kim demek istiyor…
*** *** ***
ARİSTOTALES felsefe boş adamın işidir der …
Yerden göğe kadar haklı bence .
Adam bütün gün çalışmış yorgun argın eve geliyor.
Boş zamanında kahvede iki arkadaşı ile tavla oynayacak.
Veya evde yorgun argın ayaklarını uzatmış hanımı çayını getirmiş
Dizi filmi mi seyretsin, felsefi yazımı okusun, akademik videomu seyretsin?
Emekli imam arkadaşıma bir sohbetle alakalı olarak sana bir video göndersem hatırım için seyreder misin dedim yok seyretmem dedi.
Hiçbir meslektaşı da seyretmezdi.
Emekli olduğu için zaten olan olmuştu.
Artık bundan sonra İslam’la alakalı bilgisini güncellese ne olur güncellemese ne olur?
Cemaat de zaten dini merak etmiyor.
Neyse ben gene videoyu paylaşayım belki dindarlığının sağlamasını yapacak iki üç kişi çıkabilir(!!!!!).
*** *** ***
MANTIK NEDEN ÖNEMLİ?
Mantığın Konusu : Mantık, doğru düşünmenin kurallarını koyan disiplindir. Doğru düşünme, kendini akıl yürütmede verilen yargılardan sonuç çıkartmada gösterir. Akıl yürütme (çıkarım) üç biçimde yapılır.
Aklı yürütmenin en etkili yolu Tümdengelimdir .
Tümdengelim (Dedüksiyon) : Zihnin genel yargılardan özel sonuçlar çıkarmasıdır.
Örnek : Bütün madenler ısınınca genleşir. “Demir madendir.” O halde, demir ısınınca genleşir. Tümdengelimin doğruluk değeri kesindir.
ilk öncül kesin doğru ise sonuç mutlaka doğru çıkar .
Çünkü “bütün” doğru ise, parça da doğru olmak zorundadır.
Bütün insanlar ölümlüdür. Sokrates’te insandır . Öyle ise Sokrates’te ölümlüdür .“
Tümevarım (Endüksiyon) : Zihnin tek tek olgularla ilgili yargılardan hareket ederek genel sonuçlara ulaşmasıdır. Örnek : “Ali, Ayşe, John, Brigitte insandır ve ölümlüdür.” O halde, bütün insanlar, ölümlüdür.
Burada sonuç doğru çıkmıştır.
Fakat tüm tümevarımın doğruluk değeri olasılıklıdır. Yukarıdaki örnekte sonuç doğru olduğu halde, “Ali, Ayşe, John, Brigitte insandır ve sarı saçlıdır.” “ O halde, bütün insanlar sarı saçlıdır akıl yürütmesinde sonuç yanlıştır.”
Tüme varım pek gerçek çi değildir .
Nitekim Karl Raimund Popper’in felsefi bence çok tutarlıdır .
Karl Raimund Popper’in Bilim Felsefesi Nedir? Tüme varımın geçersizliği ;
Karl Popper’in ” “Yanlışlanabilirlik” İlkesi…
Eğer bir teori, bir görüş yanlışlanmaya kapalı ise ,yanlışlanamayan bir kuram bilimsel değildir.
ÇÜNKÜ;” tümevarım ilkesinin geçersizliği nedeniyle, kuramlar hiçbir zaman deneysel olarak doğrulanamaz; ama yanlışlanabilir…
“Yanlışlanabilirlik İlkesi”, Popper’in bilim kuramının temelidir.
Popper’e göre, tümevarım ilkesinin geçersizliği nedeniyle, kuramlar hiçbir zaman deneysel olarak doğrulanamaz; ama yanlışlanabilir.
O halde, bir teorinin bilimsel olabilmesi için yanlışlanabilir olması gereklidir
“A“ nın beslediği güvercin beyazdır …
“B”nin beslediği güvercinde beyazdır .
“Ülkedeki tüm güvercinler beyazdır.”
“Demek ki yer yüzündeki tüm güvercinler beyazdır”…
Oysa Popper’e göre yere yüzündeki bütün güvercinlerin beyaz olduğunun kanıtı imkansızdır. İnsanın gücünü aşar. Tüme varım ilkesi ile doğrulanamaz. Lakin yanlışlanması çok kolaydır .
Günün birinde bir tek siyah güvercin bulan adam bu iddiayı yanlışlayabilir.
Yani yeryüzündeki tün güvercinlerin beyaz olduğunun doğrulanması çok zor ve imkânsız iken bir tek siyah güvercinin ortaya çıkması ile bu tezin yanlışlaması çok kolay ve basittir .
*** *** ***
Bir üçüncü akıl yürütme;
Analoji (Andırma) : İki olaydaki benzerliklerden yararlanarak, birinde var olan özelliği diğerinde de var saymaktır. Örnek : “Güney Afrika Cumhuriyeti’nde altın madeni çıkar ve Güney Afrika Cumhuriyeti zengin bir ülkedir.” “Türkiye’de altın madeni çıkar.” “O halde Türkiye de zengindir.” Analoji, zihnin özelden özele sonuç çıkarmasıdır ve doğruluk değeri olasılıklıdır.
İşte benim bir çok fıkıhçı ile bir türlü anlaşamadığım nokta .
Bana göre bugün çoğunluk fıkıhçı “analoji” yapıyor .
Yani iki, şey arasındaki benzerlik ten yola çıkarak mutlak hüküm çıkartıyorlar .
Yaptıkları kıyas öznel ve hatalıdır …
Onlar iki şey arasında kıyas yaparken 4 neden ilkesine uymuyorlar
A-Özdeksel/maddi neden
B-Formel /biçimsel neden
C-Gai neden /Gaye ne?
D-Fail neden(Yasağı haramı belirleyen kim? Şari Allah mı? /Fıkıhçı mı ?
Yazarın Son Yazıları
Bir Yorum Yazın
Ziyaretçi Yorumları - 0 Yorum